Həsən bəy Zərdabi tərəfindən nəşrə başlanılan “Əkinçi” qəzeti dövrünün azadlıq, müstəqillik və milli özünüdərk uğrunda mübarizənin əsas simvollarından idi. Milli Mətbuatımızın tarixi, keçdiyi 151 illik yola nəzər salanda bu uzun yolun heç də asan olmadığının şahidi oluruq.
XIX əsrin ikinci yarısında dünyanın neft və sənaye mərkəzlərindən birinə çevrilmiş, sürətli iqtisadi yüksəliş dövrünü yaşayan Azərbaycanın ictimai-siyasi və mədəni həyatında baş verən əsaslı dəyişikliklər milli mətbuatın yaranmasını tarixi zərurətə çevirmişdi. 1875-ci ildən 1877-ci ilin sentyabrınadək cəmi 56 sayı işıq üzü görən “Əkinçi” qısa ömrünə baxmayaraq, cəhalətə və xurafata kəskin zərbə vuraraq maarifçi ideyaların carçısı oldu, mütərəqqi jurnalist nəslinin yetişməsinə müstəsna töhfələr verdi. Çar Rusiyasının qəzetin yaratdığı ictimai-siyasi intibahdan çəkinərək nəşrini dayandırmasına rəğmən, “Əkinçi”nin bəyan etdiyi prinsiplər milli mətbuatımızın gələcək inkişaf xəttini cızdı.
XIX əsrin sonu və XX əsrin əvvəlləri Azərbaycan mətbuatının yüksəliş dövrü kimi xarakterizə olunur. Həmin illərdə nəşr olunan “Kəşkül”, “Füyuzat”, “Ziya”, “Ziyayi-Qafqaziyyə”, “Şərqi-Rus”, “Həyat”, “Dəbistan”, “Təzə Həyat”, “Tərəqqi”, “Həqiqət”, “Məktəb”, “Açıq Söz”, “İrşad” və “Molla Nəsrəddin” kimi qəzet və jurnallar dövrün ictimai-siyasi, sosial və mədəni hadisələrini əks etdirərək maarifçilik hərəkatının inkişafına mühüm töhfələr verdi. Əlimərdan bəy Topçubaşovun rəhbərliyi ilə nəşr olunan “Kaspi” qəzeti də Həsən bəy Zərdabinin ideyalarını davam etdirən mühüm mətbuat orqanlarından biri oldu. Bu nəşrlər milli düşüncənin formalaşmasında və istiqlal ideyalarının yayılmasında əhəmiyyətli rol oynadı.
Azərbaycan mətbuatının inkişafında həyata keçirilən dövlət islahatları mühüm rol oynayıb. Umummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən bir sıra islahatların aparılması, daha sonra Prezident İlham Əliyev tərəfindən bu sahə ilə bağlı imzalanan sərəncam və fərmanlar medianın inkişafına təkan verib. Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, mətbuat informasiya cəmiyyətinin qurulmasına, şəffaflığın və sosial ədalətin möhkəmləndirilməsinə, milli həmrəyliyin gücləndirilməsinə və milli-mənəvi dəyərlərin təbliğinə xidmət etməlidir. Jurnalistlər peşəkarlıq, obyektivlik, qərəzsizlik və vətənpərvərlik prinsiplərinə sadiq qalmalı, söz və məlumat azadlığından sui-istifadə hallarına qarşı prinsipial mövqe nümayiş etdirməlidirlər.
Bu gün Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan mediasının müasir çağırışlara uyğun inkişafı dövlət siyasətinin vacib istiqamətlərindən biridir. Medianın iqtisadi dayanıqlığının artırılması, jurnalistlərin sosial müdafiəsinin gücləndirilməsi, rəqəmsal transformasiyanın dəstəklənməsi və peşəkarlığın yüksəldilməsi istiqamətində ardıcıl tədbirlər həyata keçirilir. Medianın İnkişafı Agentliyinin fəaliyyəti, jurnalistlərin peşə hazırlığına verilən dəstək və informasiya təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsi bu siyasətin mühüm tərkib hissəsidir.
Müasir dövrdə informasiya təhlükəsizliyi hər bir dövlət üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə Vətən müharibəsi və sonrakı dövrdə Azərbaycan mediası informasiya cəbhəsində ölkənin milli maraqlarının müdafiəsində mühüm rol oynadı. Operativ, dəqiq və etibarlı məlumatların ictimaiyyətə çatdırılması, dezinformasiyaya qarşı mübarizə və dövlətin haqlı mövqeyinin beynəlxalq auditoriyaya çatdırılması jurnalistlərin üzərinə düşən məsuliyyətin nə qədər böyük olduğunu bir daha nümayiş etdirdi.
Bu gün Azərbaycan jurnalistindən yalnız xəbəri çatdırmaq deyil, həm də peşə etikası prinsiplərinə sadiq qalmaq, cəmiyyət qarşısında məsuliyyət daşımaq, milli maraqları qorumaq və həqiqətin müdafiəçisi olmaq tələb olunur. İnformasiya bolluğu dövründə etibarlı və peşəkar medianın rolu daha da artır.
22 iyul – Milli Mətbuat Günü Azərbaycan jurnalistikasının keçdiyi şərəfli yolu dəyərləndirmək, bu sahədə çalışan insanların əməyinə hörmət və ehtiram göstərmək üçün əlamətdar gündür. Bu münasibətlə bütün media nümayəndələrini peşə bayramı münasibətilə ürəkdən təbrik edirik!
/zamanlabirge.az/